Water ziektes

Besmetting met ziekteverwekkende micro-organismen

Door drinkwater overgebrachte ziektes komen wereldwijd voor
Infectieziekten die veroorzaakt worden door ziekteverwekkende bacteriën, virussen en protozoë parasieten vormen het meest algemene en wijdverbreide gezondheidsrisico van drinkwater. Mensen komen met deze micro-organismen in aanraking door besmet drinkwater te drinken, waterdruppeltjes in te ademen en zich te wassen of te baden in besmet drinkwater.

Sommige ziekteverwekkende organismen die door middel van verontreinigd drinkwater verspreid worden veroorzaken ernstige, levensbedreigende ziektes. Voorbeelden zijn tyfus, cholera en hepatitis A of E. Andere micro-organismen veroorzaken minder ernstige ziektes met als symptoom diarree (figuur 1). Voor mensen met een verminderde weerstand en ouderen en kinderen zijn ook deze micro-organismen gevaarlijk.

Figuur 1. Diarree is een veelvoorkoemnd symptoom van door watergedragen ziektes.

Geen toegang tot schoon drinkwater
Wereldwijd hebben 1,2 miljard mensen geen toegang tot schoon en veilig drinkwater en 2,4 miljard mensen hebben geen sanitaire voorzieningen. Jaarlijks sterven 5 miljoen mensen, waaronder vooral kinderen, aan de gevolgen van door waterovergebrachte ziektes.

Ontwikkelde landen
Een groot aantal van de ziekteverwekkende organismen komen wereldwijd voor. In ontwikkelde landen wordt besmetting voorkomen door voldoende desinfectie van het (drink)water en het nemen van hygiënische maatregelen, maar ook daar kunnen mensen ziek worden door water te gebruiken dat niet voldoende is behandeld of door geen of onvoldoende hygiënische maatregelen te nemen met betrekking tot de behandeling van voedsel en persoonlijke verzorging.

Ontwikkelingslanden
Door water overgebrachte ziektes vormen in ontwikkelingslanden een groot probleem en dragen bij aan een vicieuze cirkel waarin mensen zich bevinden. In veel ontwikkelingslanden zijn niet voldoende medicijnen voor handen om mensen die ziek geworden zijn te behandelen. Ook de vaccinatie tegen bepaalde ziektes schiet vaak tekort. Veel mensen verzwakken als gevolg van ziekte en zijn daardoor vatbaarder voor nieuwe infecties. Wanneer mensen ziek zijn, neemt hun fysieke capaciteit af, waardoor ze niet kunnen werken en niet voor voldoende geld en voedsel kunnen zorgen voor hun gezin. Door een tekort aan volwaardig voedsel verzwakken mensen en kinderen verder. Ze zijn hierdoor vatbaarder voor ziektes. Kinderen lopen een achterstand op, doordat ze wanneer ze ziek zijn geen onderwijs kunnen volgen. Door water overgebrachte ziektes werken de economische ontwikkeling van veel mensen tegen. De opkomst van HIV in ontwikkelingslanden zorgt er bovendien voor het aantal mensen dat vatbaarder is voor infectieziektes toeneemt. Bij oorlogen en natuurrampen zoals overstromingen raken veel mensen geïnfecteerd met door water overgebrachte ziektes. Ziektes kunnen zich makkelijk verspreiden, omdat waterbehandeling en riolering niet meer werken of niet aanwezig zijn.
Voor de bevordering van economische vooruitgang in ontwikkelingslanden is het nodig om verspreiding van en besmetting met infectieziekten tegen te gaan. De aanpak van door waterovergebrachte ziektes vindt plaats door middel van behandeling van het drinkwater, de aanleg van riolering en behandeling van afval- en rioolwater en voorlichting over persoonlijke – en voedselhygiëne.

Aantal gevallen van door waterovergedragen ziektes
Het is niet mogelijk om een precieze weergave te geven van het jaarlijkse aantal door waterovergedragen microbiologische infecties (figuur 2). Dit is te wijten aan een aantal oorzaken. Ziektes worden verkeerd gediagnosticeerd of worden niet gemeld. Soms is het ook moeilijk om de oorzaak van een watergerelateerde uitbraak aan te wijzen. De oorzaak kan bijvoorbeeld liggen in de microbiologische of chemische kwaliteit van het drinkwater, maar mensen kunnen ook ziek geworden zijn door te zwemmen in verontreinigd water.

Figuur 2. Het aantal uitbraken van door water gedragen ziektes in de Verenigde Staten van 1971 tot 1992.

Desinfectie blijft belangrijk
Grondwater is vaak van goede kwaliteit omdat het al gezuiverd is door de verschillende grondlagen waar het doorheen is gezakt. De grondlagen fungeren als een natuurlijk filter, waardoor micro-organismen en andere deeltjes verwijderd worden terwijl het water naar beneden sijpelt. Toch moet dit water vaak nog wel behandeld worden, omdat niet alle verontreinigingen biologisch verwijderd worden. Het grondwater kan ook besmet zijn doordat er een breuk zit in een rioolwaterleiding of doordat het in aanraking komt met lozingen van verontreinigd water.

Zelfs daar waar waterbehandeling wordt toegepast, moet men constant bedacht zijn op uitbraken van ziektes. Het water dat gebruikt wordt als drinkwater, is afkomstig van oppervlaktewater of grondwater of gerecycled water. Dit water is verontreinigd met allerlei ziekteverwekkende micro-organismen en verontreinigingen. Het is dus van belang om te zorgen voor een goede desinfectie van het water en controle van de desinfectie om te voorkomen dat mensen ziek worden door het drinkwater.

Nieuwopkomende door waterovergedragen ziektes
De infectiepatronen veranderen in de loop van de tijd. In ontwikkelde landen waar het drinkwater van goede kwaliteit is, zijn de afgelopen twintig jaar een aantal ziekteverwekkende micro-organismen opgekomen, die door de traditionele waterbehandeling niet of minder goed worden tegengehouden. In 1993 bijvoorbeeld werden in Milwaukee, USA, zo’n 400.000 mensen ziek als gevolg van het gebruiken van drinkwater dat besmet was met Cryptosporidium. In 2000 werden in Walkerton, Canada, 2.300 mensen ziek als gevolg van een besmetting met E. coli O157:H7. Andere ziekteverwekkers die in opkomst zijn zijn calicivirussen, de Heliobacter bacterie, Mycobacteriën, en Giardia. Waarschijnlijk zullen er in de toekomst nog meer nieuwe ziekteverwekkende micro-organismen via het water verspreid worden, als gevolg van de intensivering van de landbouw, een verhoogde bevolkingsgroei en –migratie en een verandering van het klimaat. Daarnaast kunnen micro-organismen ook opkomen als ziekteverwekkers, omdat ze een resistentie opbouwen tegen desinfectiemiddelen en na desinfectie nog in het drinkwater aanwezig zijn.

Meer weten over de desinfectie van water?:

Inleiding waterdesinfectie Noodzaak behandeling water Geschiedenis waterbehandeling

Drinkwaterbehandeling Nederland

Wat is water desinfectie? Noodzaak desinfectie van water Geschiedenis desinfectie Ziektes Voorwaarden voor desinfectie Factoren van invloed op desinfectie Regelgeving desinfectie drinkwater Nederland EU USA WHO

Zwembadbehandeling Zwembadverontreinigingen Zwembaddesinfectie Zwembaddesinfectie en gezondheid Zwembad regelgeving

Koeltorenwater Koeltorenverontreinigingen Koeltorendesinfectie Koeltorenregelgeving

Chemische desinfectiemiddelen Chloor Natriumhypochloriet Chlooramines Chloordioxide Koper-zilver ionisatie Waterstofperoxide Broom

Ontstaan desinfectiebijproducten Soorten desinfectiebijproducten Onderzoek gezondheidseffecten desinfectiebijproducten

Vergelijking desinfectiemiddelen

 
 
Bookmark and Share


Lenntech BV

Rotterdamseweg 402 M
2629 HH Delft
Nederland

tel: +31 (0)15 261 09 00

fax: +31 (0)15 261 62 89

e-mail: info@lenntech.com