Mangaan (Mn) en water
Mangaan komt van nature voor in veel oppervlaktewater en grondwater, vaak samen met ijzer. In zuurstofarm of reducerend grondwater is het doorgaans aanwezig als opgelost Mn(II); na oxidatie kunnen minder goed oplosbare mangaanoxiden deeltjes en afzettingen vormen.
Vormen van mangaan en waterkwaliteit
De concentratie en vorm van mangaan hangen af van de geologie, de pH en de redoxomstandigheden. Opgelost mangaan kan in een helder monster onopgemerkt blijven en vervolgens tijdens de behandeling of in een distributiesysteem oxideren. De daardoor ontstane donkere deeltjes kunnen het water verkleuren en zwarte of bruine vlekken achterlaten op sanitair, wasgoed en leidingwerk. Afzettingen kunnen ook operationele problemen veroorzaken in de betreffende filters en leidingen.
Gezondheidsrichtlijnen en esthetische effecten
Uiterlijk en gezondheidsrichtlijnen zijn afzonderlijke aandachtspunten. De voorlopige richtwaarde van de WHO voor totaal mangaan in drinkwater is 0,08 mg/L. Volgens technische richtlijnen van de WHO zijn concentraties boven ongeveer 0,02 mg/L in verband gebracht met klachten over verkleuring en vlekvorming; dit is een esthetische en operationele waarneming, niet de gezondheidskundige richtwaarde van de WHO. De geldende grenswaarden en vereisten voor monitoring verschillen per rechtsgebied.
Mangaan uit water verwijderen
Bij de behandeling wordt opgelost Mn(II) doorgaans omgezet in een onoplosbaar oxide dat door filtratie kan worden tegengehouden. Als oxidatiemiddel kunnen lucht, chloor, ozon of kaliumpermanganaat worden gebruikt; de vereiste omstandigheden hangen af van de pH, de contacttijd, de mangaanconcentratie en andere bestanddelen zoals ijzer. Ook katalytische filtermedia op basis van mangaanoxide en mangaangroenzand worden gebruikt in oxidatie-filtratiesystemen. De keuze van het filtermedium, de regeneratie en het terugspoelen moeten worden afgestemd op de wateranalyse en het procesontwerp. Analyse van totaal en opgelost mangaan helpt de juiste behandelingsstap te bepalen en de werking te controleren.
Laatst beoordeeld: 3 november 2026 door Lenntech.