Calculator voor pH-correctie en chemische dosering
Schat de dosis zuur of base die nodig is om water van een begin-pH naar een doel-pH te brengen. Bekijk het chemicaliënverbruik, veranderingen in alkaliniteit, toegevoegde bestanddelen en een berekende titratiecurve.
De pH alleen bepaalt de dosis niet. Alkaliniteit beschrijft het zuurbindend vermogen van het water. Gebruik waar mogelijk een gemeten alkaliniteit of vergelijk duidelijk aangeduide aannames in de scenariomodus.
Deze calculator modelleert verdund zoetwater, carbonaatbuffering en onmiddellijke behandeling zonder CO₂-uitwisseling, bij 5–40 °C en een begin- en doel-pH van 4–11. Er worden geen activiteitscorrecties, andere buffers, gasoverdracht, mineraalneerslag of reactiewarmte berekend.
Benodigde chemicaliëndosis en verbruik
Geselecteerde chemische stof: . Beoogde pH: . Gebruikte alkaliteit: mg/L als CaCO₃. Alle kosten zijn uitgedrukt in .
| Actieve chemische stof (100%-equivalent), mg/L | |
|---|---|
| Effectieve zuur-/basebehoefte bij de beoogde pH, meq/L | |
| Commercieel vloeibaar product, mg/L | |
| Commercieel product, kg/u | |
| Commercieel product, L/u | |
| Commercieel product per dag, kg/dag | |
| Commercieel product per dag, L/dag | |
| Commercieel product per jaar, ton/jaar | |
| Commercieel product per jaar, L/jaar | |
| Referentiedoseercapaciteit met ingevoerde marge, L/u | |
| Chemicaliënkosten per bedrijfsuur (EUR) | |
| Chemicaliënkosten per bedrijfsdag (EUR) | |
| Chemicaliënkosten per m³ behandeld water (EUR) | |
| Chemicaliënkosten per 1.000 m³ behandeld water (EUR) | |
| Jaarlijkse chemicaliënkosten (EUR) |
Vergelijking van alkaliteitsscenario's
| Scenario | Aangenomen alkaliniteit, mg/L als CaCO₃ | Actieve stof, mg/L | Handelsproduct, L/h |
|---|---|---|---|
| 1 | |||
| 2 | |||
| 3 |
Berekende titratiecurve
De grafiek toont voor de geselecteerde chemische stof de dosering van de actieve stof in mg/L, niet het volume van de handelsoplossing. De doelmarkering geeft het geselecteerde resultaat voor het gemeten water of het geselecteerde scenario aan. De curven lopen voorbij de doelwaarde om het niet-lineaire verloop te tonen en stoppen bij de modelgrenzen van pH 4 en 11; dit is geen aanbeveling om te overdoseren. CSV-cellen buiten deze grenzen blijven leeg. Beweeg over de grafiek of gebruik de schuifregelaar om de geselecteerde curve af te lezen.
Blauw: berekening met gemeten alkaliniteit. Zwarte markering: doelwaarde.
- Blauw: scenario 1
- Oranje: scenario 2
- Paars: scenario 3
Zwarte markering: doelwaarde voor het geselecteerde scenario.
Dosering van de actieve stof: mg/L. Berekende pH: .
Effect op de waterchemie
| Parameter | Toevoerwater | Behandeld water |
|---|---|---|
| pH | ||
| Gemodelleerde totale alkaliniteit, mg/L als CaCO₃ | ||
| Bicarbonaat, mg/L als HCO₃ | ||
| Carbonaat, mg/L als CO₃ | ||
| Opgeloste CO₂*, mg/L als CO₂ | ||
| Carbonaat-/wateralkaliniteit, mg/L als CaCO₃ | Gelijk aan de gemodelleerde alkaliniteit van het toevoerwater |
Toegevoegde component: . Toegevoegde hoeveelheid: mg/L.
Methodologie en beperkingen
Hoe de calculator pH, alkaliniteit en temperatuur omzet in een chemische dosering, en hoe die dosering wordt omgerekend naar verbruik en kosten van het handelsproduct.
pH, alkaliniteit en koolstofbalans
De pH beschrijft de activiteit van waterstofionen; de alkaliniteit meet het zuurneutraliserend vermogen. In deze ideale benadering voor verdund water worden de activiteitscoëfficiënten op één gesteld. De carbonaat-/wateralkaliniteit is [HCO₃⁻] + 2[CO₃²⁻] + [OH⁻] − [H⁺], met concentraties in mol/L en alkaliniteit in eq/L. Eén meq/L komt overeen met 50 mg/L als CaCO₃.
De begin-pH, temperatuur en gemeten of aangenomen alkaliniteit bepalen de hoeveelheid opgeloste anorganische koolstof in het model. Bij de doel-pH wordt diezelfde koolstof herverdeeld over CO₂*, bicarbonaat en carbonaat; het verschil in alkaliniteit bepaalt de zuur- of basebehoefte. CO₂* omvat opgeloste CO₂ en koolzuur. De evenwichtsconstanten voor water en carbonaat variëren met de temperatuur volgens de uitdrukkingen uit de PHREEQC-database van de USGS.
Chemische equivalenten en toegevoegde componenten
HCl en HNO₃ leveren elk één gemodelleerd zuurequivalent per mol; NaOH en KOH leveren elk één base-equivalent per mol. De tweede dissociatie van zwavelzuur wordt meegenomen in de pH-berekening, zodat niet bij elke pH onvoorwaardelijk twee beschikbare protonen worden toegekend. De hoeveelheid sulfaat die als bisulfaat aanwezig blijft, verklaart het onderscheid tussen de gemodelleerde totale alkaliniteit en de carbonaat-/wateralkaliniteit.
De dosering van de actieve stof wordt met de ingevoerde massafractie omgerekend naar de massa van het handelsproduct en vervolgens met de ingevoerde productdichtheid naar het vloeistofvolume. Bijvoorbeeld: kg handelsproduct/h = mg handelsproduct/L × debiet in m³/h ÷ 1.000. De dag- en jaartotalen gebruiken de ingevoerde uren. De kosten betreffen alleen de aankoop van de chemische stof; apparatuur, energie, arbeid en overige bedrijfskosten zijn uitgesloten.
Reikwijdte en beperkingen van het model
De berekening gaat uit van een constante temperatuur, volledige menging, geen CO₂-uitwisseling met de lucht en geen neerslagvorming of oplossing. Volumeverandering wordt verwaarloosd; de berekening wordt afgewezen als de berekende toevoeging van vloeibaar product meer dan 1% van het waterdebiet bedraagt. Voor de ondersteunde chemische stoffen blijft de hoeveelheid opgeloste anorganische koolstof behouden. Een beluchte tank, ontgasser of berekening van het evenwicht met de atmosfeer vereist een andere koolstofbalans en kan een andere eind-pH opleveren.
Citroenzuur, CO₂-dosering, kalk, natriumcarbonaat, bicarbonaat, volledige speciatie op basis van een wateranalyse en voorspelling van RO-concentraat vereisen aanvullende chemische modellering en worden niet weergegeven door dit model voor sterke zuren en sterke basen. De grafiek is een berekende evenwichtscurve, geen gemeten titratie. Een gemeten titratie kan ontbrekende buffercapaciteit aan het licht brengen die dit model op basis van alleen carbonaat niet kan afleiden.
Gebruik de Calculator voor kalkaanslag en neerslagvorming in water als afzonderlijk screeningsinstrument, met een geschikte volledige analyse en met inachtneming van de eigen temperatuurbeperkingen. Deze doseercalculator stelt niet automatisch het risico op afzettingen vast en berekent geen RO-concentraat. Zwavelzuur voegt sulfaat toe; de zuurkeuze kan daardoor gevolgen hebben voor het risico op afzettingen verderop in het proces, ook wanneer de neiging tot carbonaatafzetting afneemt.
Berekeningsvolgorde en exacte vergelijkingen
Stel H = 10−pH, met concentraties in mol/L. Bij de aanname van ideaal verdund water wordt de activiteit van waterstofionen benaderd door de concentratie en zijn de activiteitscoëfficiënten gelijk aan één. CT is de opgeloste anorganische koolstof, bestaande uit CO₂*, HCO₃⁻ en CO₃²⁻. Definieer:
D = H² + K1 × H + K1 × K2 α0 = H² / D α1 = K1 × H / D α2 = K1 × K2 / D [CO₂*] = CT × α0 [HCO₃⁻] = CT × α1 [CO₃²⁻] = CT × α2 [OH⁻] = Kw / H Acarbonate = CT × (α1 + 2 × α2) + Kw / H − H
De code gebruikt de gebruikelijke afgeronde omrekening A0 (eq/L) = alkaliniteit (mg/L als CaCO₃) / 50.000; één meq/L wordt gelijkgesteld aan 50 mg/L als CaCO₃. Bij de begin-pH:
CT = (A0 − Kw/H0 + H0) / (α1,0 + 2 × α2,0) ΔA = Acarbonate(target pH, CT) − A0
Positieve ΔA vereist een base; negatieve ΔA vereist een zuur. CT blijft tijdens de dosering constant. De berekening beschrijft daarom het onmiddellijke evenwicht in een gesloten koolstofsysteem bij constante temperatuur. De latere pH na beluchting of CO₂-verlies wordt niet voorspeld.
Temperatuurafhankelijke constanten
De implementatie gebruikt T in kelvin (°C + 273,15) en de onderstaande analytische vorm F(T). Dit zijn de coëfficiënten die momenteel in de calculator zijn opgenomen; ze reproduceren niet alle reacties of activiteitscorrecties in een PHREEQC-database.
F(T) = a1 + a2×T + a3/T + a4×log₁₀(T) + a5/T² + a6×T²
| Uitdrukking | a1 | a2 | a3 | a4 | a5 | a6 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| L2 | 107.8871 | 0.03252849 | −5151.79 | −38.92561 | 563713.9 | 0 |
| LC | 464.1965 | 0.09344813 | −26986.16 | −165.75951 | 2248628.9 | 0 |
| LW | 293.29227 | 0.1360833 | −10576.913 | −123.73158 | 0 | −0.00006996455 |
K1 = 10^(L2 − LC)
K2 = 10^(−L2)
Kw = 10^LW
pKs = 1.988 − [3.85 × 4184 / (ln(10) × 8.314462618)]
× (1/T − 1/298.15)
Ks = 10^(−pKs)
Ks beschrijft de gemodelleerde dissociatie HSO₄⁻ ⇌ H⁺ + SO₄²⁻; 3,85 is de opgenomen enthalpiewaarde in kcal/mol, omgerekend met 4.184 J/kcal. Deze constanten worden alleen toegepast binnen het bereik van 5–40 °C van de interface.
Zuur-/base-equivalenten en zwavelzuur
Voor HCl, HNO₃, NaOH en KOH is de hoeveelheid chemische stof n (mol/L) gelijk aan |ΔA|. Het gemodelleerde aantal equivalenten bedraagt één per mol. Voor H₂SO₄ wordt het eerste proton als volledig beschikbaar beschouwd en is de fractie van het tweede proton die bij de doel-pH vrijkomt Ks/(Ks + H):
q(doel-pH) = 1 + Ks / (Ks + Htarget) nH₂SO₄ = |ΔA| / q(doel-pH) Dosering actieve stof (mg/L) = n × molecuulmassa (g/mol) × 1000 Toegevoegde component (mg/L) = n × componentmassa (g/mol) × 1000
Voor zwavelzuur is de gemodelleerde totale alkaliniteit van het behandelde water A0 − 2n, terwijl de carbonaat-/wateralkaliniteit A0 − qn is. Het verschil is de negatieve bijdrage van bisulfaat. ‘Effectieve zuur-/basebehoefte’ geeft |ΔA| × 1.000 in meq/L weer. Toegevoegd sulfaat is de totale toegevoerde hoeveelheid sulfaat, uitgedrukt als SO₄, en niet alleen vrij SO₄²⁻.
De opgenomen molaire massa's (g/mol) zijn HCl 36,4609, H₂SO₄ 98,079, HNO₃ 63,012, NaOH 39,997 en KOH 56,1056. De massa's van de bestanddelen zijn Cl 35,453, SO₄ 96,06, NO₃ 62,004, Na 22,9898 en K 39,0983. Reeds aanwezige ionen in het toevoerwater worden niet afgeleid of opgeteld bij deze resultaten voor toegevoegde bestanddelen.
Voor een zelfgedefinieerd sterk zuur of een zelfgedefinieerde sterke base vervangt het ingevoerde equivalentgewicht de molaire massa in de berekening met één equivalent. Het bijbehorende bestanddeel is niet gedefinieerd. Deze optie is niet bedoeld voor zwakke zuren, koolstofhoudende reagentia, mengproducten of vaste stoffen die eerst moeten oplossen.
Commerciële oplossing, bedrijfsschema en kosten
Laat f de massafractie werkzame stof zijn (% m/m / 100), ρ de productdichtheid in kg/L, Q het waterdebiet in m³/h en hd de bedrijfsuren per dag, en hy de bedrijfsuren per jaar, p de prijs per kg commercieel product en m de capaciteitsmarge in procenten voorstellen:
Productdosering (mg/L) = dosering actieve stof / f Product kg/h = productdosering × Q / 1000 Product L/h = product kg/h / ρ Product kg/dag = product kg/h × hd Product L/dag = product L/h × hd Product ton/jaar = product kg/h × hy / 1000 Product L/jaar = product L/h × hy Referentiedoseercapaciteit (L/h) = product L/h × (1 + m/100) Jaaruren volgens weekschema = hd × bedrijfsdagen/week × 52 Kosten/uur = product kg/h × p Kosten/dag = kosten/uur × hd Kosten/jaar = kosten/uur × hy Kosten/m³ = productdosering × p / 1000 Kosten/1000 m³ = productdosering × p
Een rechtstreeks ingevoerd aantal bedrijfsuren per jaar heeft voorrang op de wekelijkse schatting. Dagtotaalwaarden blijven gebaseerd op de ingevoerde bedrijfsuren per dag. De code weigert een aantal bedrijfsuren per jaar dat groter is dan de bedrijfsuren per dag × 366. De marge is alleen van invloed op de referentiecapaciteit; zij verhoogt het voorspelde verbruik niet. Het kiezen van een andere valuta wijzigt het kostenlabel en wist de prijzen; er vindt geen wisselkoersomrekening plaats. Bij een lege prijs blijven de kosten onbeoordeeld.
Bij de vergelijking van commerciële producten worden hetzelfde geselecteerde water of scenario en dezelfde doel-pH gebruikt, met voor elk product de eigen concentratie, dichtheid en prijs. Deze invoer beschrijft verschillende commerciële formuleringen; dezelfde doel-pH betekent niet dat dezelfde ionen worden toegevoegd of dat de producten even geschikt zijn voor vervolgstappen.
Titratiecurve en numerieke oplossing
Voor elke dosis werkzame stof bepaalt de code de pH met 75 bisectie-iteraties binnen een numeriek interval van pH 0–14. De balans stelt de verandering in carbonaat-/wateralkaliniteit gelijk aan de effectieve reagens-equivalenten; voor zwavelzuur wordt q bij elke kandidaat-pH opnieuw berekend. Alleen curvewaarden binnen het weergegeven modelbereik van pH 4–11 worden behouden.
De grafiek gebruikt 181 gelijkmatig verdeelde dosispunten tot 1,25 maal de grootste doeldosis van de gevallen, met waar van toepassing extra punten voor de doelwaarde en de pH-grenzen. De aanwijzer kiest een nabijgelegen berekend punt. De CSV-export gebruikt 181 gelijkmatig verdeelde punten en laat pH-waarden buiten 4–11 leeg. De grafiekfactor 1,25 staat los van de capaciteitsmarge voor apparatuur die de gebruiker opgeeft.
Controle van invoer en afwijzingsgrenzen
- Begin- en doel-pH 4–11; temperatuur 5–40 °C; alkaliniteit 0–1.000 mg/L als CaCO₃ (of 0–20 meq/L).
- Een afgeleide negatieve CT onder de numerieke tolerantie van −10⁻¹² mol/L wordt afgewezen; zeer kleine negatieve waarden binnen die tolerantie worden op nul gezet. Een CT boven 0,05 mol/L wordt afgewezen.
- Een ingevoerde TDS van meer dan 2.000 mg/L en een effectieve behoefte van meer dan 25 meq/L worden afgewezen. De TDS-grens is bedoeld als screening, niet als activiteitscorrectie of als bewijs van nauwkeurigheid daaronder.
- Een volume vloeibaar product van meer dan 1% van het waterdebiet wordt afgewezen; boven 0,1% verschijnt een waarschuwing voor volumeverandering. Deze grenzen vervangen geen berekening van verdunning en menging.
- De productconcentratie moet 0,01–99,99% m/m zijn en de dichtheid 0,5–3 kg/L. Dat de invoer binnen deze grenzen valt, betekent niet dat de formulering commercieel verkrijgbaar of fysisch consistent is.
In de scenariomodus worden de drie door de gebruiker ingevoerde alkaliniteitswaarden afzonderlijk berekend en wordt het uitdrukkelijk geselecteerde scenario gebruikt voor de gedetailleerde resultaten. Het zijn gevoeligheidsscenario's, geen afgeleide wateranalyses. Een ongeldig scenario kan de gecombineerde berekening verhinderen; controleer alle drie de invoerwaarden.
Verificatiestatus en reproduceerbaar voorbeeld
De vergelijkingen kunnen onafhankelijk worden gecontroleerd, maar hier worden geen laboratoriumgegevens of gekwantificeerde aanspraken op technische nauwkeurigheid verstrekt. Een geslaagde numerieke berekening is geen validatie voor een specifiek water. Vergelijk met een gemeten titratie of een geschikt speciatiemodel, bij overeenkomende temperatuur, concentratiegrondslag en gesloten/open CO₂-omstandigheden.
Voor het voorbeeld met 100 m³/h (begin-pH 7,8, doel-pH 6,5, 20 °C, alkaliniteit 180 mg/L als CaCO₃, HCl 33% m/m en een dichtheid van 1,16 kg/L) geeft het geïmplementeerde model CT = 3,726786 mmol/L, een effectieve behoefte van 1,484625 meq/L, 54,13078 mg/L actieve HCl, 164,03267 mg/L commerciële oplossing en 14,14075 L/h. Bij 24 uur/dag, 5 dagen/week en 52 weken is het jaarverbruik 102,3564 ton commerciële oplossing. Een capaciteitsmarge van 25% geeft een referentiecapaciteit van 17,67593 L/h. Kleine verschillen in de weergegeven precisie zijn het gevolg van de afronding in de interface.
Methodologiedocumentatie v1.0 · opgesteld op 24 oktober 2026. Beschrijft de huidige rekenmodule zonder het numerieke gedrag ervan te wijzigen. Vooraf ingestelde concentraties, dichtheden en prijzen blijven aanpasbare aannames; controleer het daadwerkelijke commerciële product.
Referenties en gerelateerde hulpmiddelen
USGS-evenwichtsconstanten en temperatuuruitdrukkingen; USGS-modellering van de gasfase; USGS-richtlijnen voor alkaliniteit. Referentiegegevens over producten: NEB-referentietabel voor zuren en basen en ITW-gegevens over natriumhydroxideoplossing. Controleer de werkelijke productconcentratie en -dichtheid bij de leverancier.
Controleer de ladingsbalans van de wateranalyse · Alle calculators · Bespreek een doseersysteem met Lenntech
Waarschuwing: Lenntech BV kan niet aansprakelijk worden gesteld voor fouten in de berekening, het programma zelf of de toelichting. Neem voor vragen of opmerkingen contact op met Lenntech.