Lenntech Waterbehandeling en luchtbehandeling Lenntech Waterbehandeling en luchtbehandeling

Lithium - Li

Chemische eigenschappen van Lithium - Gezondheidseffecten van Lithium - Milieu-effecten van Lithium

Atoomnummer 3 Lithium - Li
Atoommassa 6,941 g.mol -1
Elektronegativiteit volgens Pauling 1,0
Dichtheid 0,53 g.cm -3 bij 20 °C
Smeltpunt 180,5 °C
Kookpunt 1342 °C
Vanderwaalstraal 0,145 nm
Ionstraal 0,06 nm
Isotopen 2 isotopen bekend
Elektronen Schil 1s22s1 of [ He ] 2s1
Energie eerste ionisatie 520,1 kJ.mol -1
Standaard potentiaal - 3,02 V
Ontdekt door: 1817

Lithium

Lithium is een van de alkalimetalen van het periodiek systeem der elementen. In de natuur komt het voor als mengsel van de isotopen Li-6 en Li-7. Het is het lichtste vaste metaal, het is zacht en zeer reactief, en heeft een laag smeltpunt. Veel van de fysisch/ chemische eigenschappen van lithium lijken meer op die van de aardalkalimetalen dan op die van de eigen groep in het periodiek systeem.

De voornaamste industriële toepassing van lithium is in stearaatvorm, als smeerolie verdikker. Lithium verbindingen kennen een andere belangrijke toepassing bij pottenbakken, met name in porselein; daarnaast worden ze gebruikt als additief voor alkaline batterijen om ze langer en beter te doen werken, en bij verschillende laswerkzaamheden. Lithium is een vrij veelvoorkomend element en er is een hoeveelheid van 65 mg/L aanwezig in de aardkorst. Lithium komt daarmee minder voor dan nikkel, koper en wolfraam en meer dan cerium en tin.

Wanneer we naar de meest belangrijke eigenschappen van lithium kijken zien we, dat het een hoge soortelijke warmte heeft (calorische waarde), een hoog temperatuur interval in de vloeibare fase, een hoge thermische geleidbaarheid en een zeer lage dichtheid. In metaalvorm is lithium oplosbaar in korte ketens alifatische amines, zoals ethylamine. Het is onoplosbaar in koolwaterstoffen.

Lithium neemt deel aan een groot aantal chemische reacties, met organische stoffen en anorganische stoffen. Het reageert met zuurstof tot monoxide en peroxide. Het is het enige alkalimetaal dat met stikstof reageert bij kamertemperatuur, zodat een zwarte substantie ontstaat. Het reageert makkelijk met waterstof bij temperaturen van 500ºC (930ºF), zodat lithium hydride ontstaat. Lithium in metaalvorm reageert zeer heftig met water. Lithium reageert direct met koolstof en het bindt makkelijk aan halogenen en vormt dan stoffen die licht emitteren. Hoewel het niet reageert met paraffine koolwaterstoffen, gaat het wel additie reacties aan met alkenen die gesubstitueerd worden door verschillende groepen stoffen. Lithium reageert ook met acetyleen verbindingen, zodat lithium acethyluren ontstaan; een belangrijke verbinding voor de vitamine A synthese.

De voornaamste lithium verbinding is lithium hydroxide. Het is een wit poeder; het gefabriceerde materiaal is monohydraat lithium hydroxide. Het carbonaat kan worden gebruikt voor pottenbakken en in medicijnen als een antidepressiva. Lithium bromide en chloride vormen allebei een geconcentreerd hars, welke vocht kunnen absorberen over een groot temperatuurinterval; deze harsen worden gebruikt in air conditioning systemen.

Gezondheidseffecten van Lithium

Effecten van blootstelling aan lithium: licht ontvlambaar. Veel reacties kunnen brand of explosie veroorzaken. Stoot irriterende of giftige dampen (of gassen) uit bij brand. Explosie: risico van brand en explosie bij aanwezigheid van brandbare materialen en water. Inademing: brandend gevoel, kuchen, kortademigheid, hijgen, keelpijn. De symptomen kunnen worden vertraagd. Huid: roodheid, verbandingen, pijn, blaren. Ogen: Roodheid, pijn, pijnlijke diepe verbrandingen. Inslikken: maagkrampen, maagpijn, brandend gevoel, misselijkheid, shock of flauwvallen, overgeven, verzwakking. Blootstellingroutes: lithium kan in het lichaam worden opgenomen door inademing van aerosolen en door inslikken. Inademingrisico: verdamping bij 20°C is verwaarloosbaar; een schadelijke concentratie van aerosolen kan echter snel worden bereikt wanneer het zich verspreid.

Effecten van korttermijn blootstelling: lithium werkt corrosief op de ogen, de huid en de ademhalingsorganen. Corrosief bij inslikken. Inademing kan longoedeem veroorzaken. Symptomen van longoedeem worden vaak pas waargenomen na enkele uren en ze worden versneld door fysieke inspanning. Rust en medische observatie zijn essentieel. Onmiddellijke toepassing van een spray door een dokter of een bedrijfshulpverlener moet worden overwogen.

Chemische risico's: verhitting kan heftige ontbranding of explosie veroorzaken. De stof kan spontaan ontbranden bij contact met lucht wanneer het fijn is verdeeld. Bij verhitting vormen toxische dampen. Reageert heftig met sterke oxidatoren, zuren en veel andere verbindingen (koolwaterstoffen, halogenen, zand en asbest), zodat brand en explosies ontstaan. Reageert heftig met water, zodat zeer licht ontvlambaar waterstofgas ontstaat en corrosieve dampen lithium oxide.

Milieueffecten van Lithium

Lithium in metaalvorm reageert met stikstof, zuurstof en waterdamp in de lucht. Daardoor raakt het lithium oppervlak bedekt met een mengsel van lithium hydroxide (LiOH), lithium carbonaat (Li2CO3) en lithium nitride (Li3N). Lithium hydroxide vormt een risico, omdat het zeer corrosief is. Men moet daarbij met name letten op de effecten op waterorganismen.

Lithium en water


 

Klik hier om terug te keren naar het periodiek systeem der elementen

Over Lenntech

Lenntech BV
Distributieweg 3
2645 EG Delfgauw

tel: +31 152 755 703
fax: +31 152 616 289
e-mail: info@lenntech.com


Copyright © 1998-2018 Lenntech B.V. All rights reserved